Schaken tegen de dood Robert Beekman Een wereldberoemde film is die van Ingmar Bergman uit 1957: The Seventh Seal. Daarin keert een ridder terug van een missie die hem doet twijfelen aan het bestaan van God. Op een verlaten strand komt hij de Dood tegen, die hem vertelt dat zijn tijd gekomen is. Maar de witte ridder blijkt ontdekt te hebben dat de Dood verslaafd aan schaken is. En dus stelt de ridder een schaakpartij voor. Inzet: langer leven dan nu het geval is. De Dood stemt toe. Zeker als de ridder beweert béter te kunnen schaken dan hij. En de schaakpartij begint. Hierboven tossen ze om de kleur. Uiteraard…
-
-
Flohr – Lasker (1936)
Een Tsjech in Nederland Robert Beekman Hij was nog maar tien jaar oud toen in 1918 zijn ouders in de Eerste Wereldoorlog vermoord werden. Waarschijnlijk het slachtoffer van een jodenpogrom. Ergens in Oostenrijk-Hongarije; een gebied dat na de Eerste Wereldoorlog onderdeel werd van de nieuw opgerichte staat Oekraïne. Vluchten moest hij, samen met zijn broer. Zoals zoveel mensen in de Eerste Wereldoorlog. In Tsjechoslowakije bouwde hij een nieuw leven op. Het leven van een absolute schaakcoryfee. Want in die dertiger jaren veegde hij de hele wereldtop bij elkaar. Botwinnik: In de jaren dertig sidderde iedereen voor Salo Flohr. In 1937 nomineerde de FIDE hem tot de volgende uitdager om een…
-
Fischer – Geller (1967)
Hij die een plusscore had tegen Fischer Robert Beekman Efim Geller is een speler met zeer diepzinnige en mooie stijl, die als enige een positieve score tegen Fischer heeft. + 2 om precies te zijn. Van Geller is gemeend dat hij het enigma Fischer ontcijferd had. In 1967 wint Geller twee keer van Fischer. Met zwart. In respectievelijk 23 en 25 zetten! Naar aanleiding hiervan schrijft: It was clear to me that the vulnerable point of the American grandmaster was in double-edged, irrational positions. When play was of this nature, Fischer often failed to find a win even in a winning position. It was this that led me to the…
-
Oprichting Nieuwe Schaakbond 1906
Oprichting van de Nieuw Nederlandsche Schaakbond in 1906 Robert Beekman Dit artikel uit het jubileumboek 125 jaar SCU gaat in op een klein fragment in het artikel van Erik Olof hierboven. Wat daar allemaal meegespeeld heeft, is niet helemaal duidelijk. Zelf viel het me op dat Olland zich in de oude clubbladen van Schaakclub Utrecht meerdere malen beklaagt over de hoogte van de afdrachten aan de landelijke schaakbond. Veel te hoog, vindt hij, en door de (noodgedwongen) prijzige hoogte van het lidmaatschap zou het moeilijk zijn om als lokale schaakclub te kunnen groeien. Maar dat speelde niet mee bij de oprichting van een eigen landelijke schaakbond. Kennelijk. Maar wat dan…
-
Utrechters en de landelijke schaakbond
Utrechters in het landelijke schaakleven Erik Olof De eerste initiatieven tot een landelijke schaakorganisatie zijn indertijd in Den Haag genomen, bij het deftige Discendo Discimus, op 23 mei 1873. Veel later, in 1924, zou een DD’er, Mr. A. Rueb, de wereldschaakbond FIDE op poten zetten. In Amsterdam werd, door toedoen van het VAS, in 1889 het eerste internationale schaaktoernooi gehouden. Wat kan de Schaakclub Utrecht daar tegenover stellen? Het antwoord kan luiden: actieve ondersteuning! Sinds het prille begin. Eerder al is de naam genoemd van de jonge, Utrechtse student A.J.A. Prange, die in 1885 bij de oprichting bestuurslid werd van de afdeling Utrecht van de Nederlandse Schaakbond. Al snel speelde…
-
Het leerboek Theorie en praktijk
Robert Beekman De titel hierboven is de titel van een boek dat Schaakclub Utrecht in 1890 publiceerde. Vier jaar na de oprichting van onze club. Slechts drie keer in onze geschiedenis heeft Schaakclub Utrecht een boek uitgegeven. Twee keer was in 1986: het jubileumboek ‘Eeuwig Schaak’ en een boek over het Cap Gemini thematoernooi. In 2011 volgde de vierde keer: het jubileumboek 125 jaar Schaakclub Utrecht. Maar die eerste keer was dus in 1890, vier jaar na de oprichting van onze club. “Theorie en praktijk van het schaakspel” had als ondertitel “uit de best bronnen verzameld door eenige leden van de Utrechtsche Schaakvereeniging”, is uitgegeven bij J.L. Beijers te Utrecht…
-
NK 1886, 1891 en 1897
Het fin de siècle Robert Beekman In 1909 werd voor de eerste keer het officiële Nederlandse kampioenschap gehouden. De Utrechter Olland werd toen de eerste kampioen van Nederland. Tot die tijd werden er bondswedstrijden gehouden. De sterksten van Nederland deden daaraan mee en misschien zou je wel kunnen zeggen dat ze de onofficiële kampioenschappen van Nederland waren. En drie keer werden deze wedstrijden in Utrecht gehouden. Hieronder aandacht voor deze drie “landskampioenschappen”. Aan het eind een vergelijking tussen Olland en Loman, die in deze periode verwikkeld waren in een hevige concurrentiestrijd, Het Fin de Siècle! Ongetwijfeld gaat ook uw bloed nu sneller stromen. Het Fin de Siècle staat voor het…
-
Geschiedschrijving door Olland
Adolf Georg Olland (één van de vier oprichters van SCU) schreef, toen hij het clubblad van Schaakclub Utrecht voor het eerst uitbracht in 1923, een serie artikelen waarin hij de geschiedenis van Schaakclub Utrecht beschreef. Hieronder staan deze artikelen. Het eerste artikel dateert van 8 maart 1923 en in datzelfde jaar schrijft hij ook de andere vijf artikelen. De historie van Schaakclub Utrecht Adolf Georg Olland I Nu de Schaakclub Utrecht zich in een voortdurende bloei mag verheugen en nu als nieuw bewijs hiervan dit blaadje verschijnt, zal het den leden der club en allen, die belangstellen in het schaakleven in de oude bisschopsstad, naar wij meenen welkom zijn iets…
-
A.J.A. Prange
A.J.A. Prange (1863 – 1916) Prange is één van de vier oprichters van Schaakclub Utrecht geweest – volgens Olland de belangrijkste. Hij woonde in Utrecht en haalde de Schaakvereeniging Utrecht over om lid te worden van de landelijke schaakbond. Ter gelegenheid daarvan is de naam veranderd in Schaakclub Utrecht. Dat was zeggen en schrijven oktober 1886. Bij zijn dood heeft Olland een In Memoriam geschreven het tijdschrift De Amsterdammer. Dit In Memoriam verscheen op 2 september 1916 en is hieronder overgenomen, mede omdat het een belangrijk document is over de geschiedenis van Schaakclub Utrecht. Daaronder een artikel van Erik Olof uit ons clubblad; daaronder nog twee latere artikelen van Robert…
-
Vrouwen en arbeiders
Hoe elitair is de Schaakclub Utrecht? Erik Olof Zeker in de negentiende eeuw is het schaken een bezigheid geweest van de elite, een smalle bovenlaag in de samenleving, die het zich kon veroorloven enige uren per week aan dit spel te wijden. De schaaksociëteit was bedoeld voor de oudere, deftige heren, notabelen, burgers met aanzien en jongeren die in de wieg gelegd leken om dat te worden. Tot op heden is iets van deze reuk aan het schaken blijven hangen, in tegenstelling tot de dammers. Een beeld van Schaakclub Utrecht, ergens begin twintigste eeuw. Ofschoon ‘Utrecht’ geen uitzondering vormt op deze regel, heeft het verenigingsleven altijd vrijzinnige trekjes vertoond. De…